Gram Gram Azalıyor, Kat Kat Zamlanıyor!

WhatsApp-Image-2018-10-23-at-21.45.47.jpeg

Temelinde üretim kaynaklı olmakla beraber iç ve dış politikada çeşitli sorunlarla boğuşan Türkiye ekonomisi zorlu bir süreçten geçiyor. Bu zorlu sürecin en büyük şahidi olan halkın cebinde ise bir sene öncesine göre alım gücü hatırı sayılır oranda azalıyor.

Domatesten bebek bezine, doğalgazdan elektriğe birçok ürün ve hizmet zamlandı ve zamlanmaya devam ediyor. Gelen zamlarla birlikte tüketilmeye alışılan gıdalar sofralardan gram gram eksiliyor, ceplerden çıkan para miktarı ise kat kat artıyor. Şöyle ki; yaklaşık 2 ay önce 5 kg’lık sıvı ayçiçek yağı 29.90 TL iken şu an 37.50 TL’ye, 700 gr’ı 18-25 TL arasında değişen taze kaşarlar ise en az 50 gram azaltılmış haliyle marketlerde satışa sunuluyor. Ayrıca 28.90 TL olan bir marka bebek bezi şu anda 42.50 TL’ye raflardaki yerini alıyor. (Popüler markalar baz alınmıştır.)

Geçtiğimiz günlerde bu haberlere bir yenisi daha eklendi: ‘ekmeğe zam!’

Konu, garibanından zenginine sofraların vazgeçilmezi ekmek olunca işin rengi değişiyor. Bir yanda fırıncılar bir yanda halk herkes kendine göre haklı sebebini ortaya koyuyor.

Mevcut enflasyon oranı göz önüne alındığında ürün ve hizmetlere alışılmadık derecede zamlar geldi. Bu doğrultuda, alım gücü düşen halk sofranın değişmez unsuru ekmeğe yeni bir zammı daha kabullenmek istemiyor. Fırıncılar da girdi maliyetlerinin ( ham madde , işçilik ile mal ve hizmet üretimine bağlı olan genel üretim unsurlarının maliyeti ) arttığını dile getirerek zam yapmak istiyor.

Ekomonitör gazetesi, İstanbul Gıda Toptancılar Merkezi Rami Kuru Gıda Hali’ni ziyaret ederek madalyonun arka yüzünü sizler için sorguladı. Birçok toptancı ve perakendeciden son fiyatlar ve zamlar hakkında bilgi aldı.

BİR YILDA ÜÇ KEZ ZAM

Rami Kuru Gıda Hali’nde 30 senedir bu işi yaptıklarını belirten bir firma sahibi, ‘ Sene başında 50 kg’lık ekmeklik un 70 liraydı, şu an 95 lira. Tam buğday un fiyatları da yükseldi, 118 lira oldu. Bir sene içerisinde üç kez zam geldi ve sene sonuna kadar bir tane daha bekliyoruz.’ dedi. Bu sene ki zamların normalde gelenin çok üzerinde olduğuna dikkat çeken firma sahibi ‘ Her sene standart gelen zam 1, bilemedin 2 liradır. Bu zam da ürünlerin tarafımıza ulaştırılma maliyetleri yani nakliyat bedeline bağlı olarak değişirdi. Bu sene 3 zam yapıldı ve fiyatlar neredeyse yarı yarıya arttı.’ ifadelerini kullandı.

Lüks gruba gelen zamları da dile getiren aynı toptancı, ‘ Proteini yüksek buğdaydan yapılan lüks grup unlarda ise fiyatlar aldı başını gidiyor. 90 lira olan 50 kg’lık lüks grup unlar şu an 144 lira ve her an artabilirler.’ şeklinde konuştu.
Aynı bölgede diğer bir un ve bakliyat toptancısı baklavalık unda da durumun farklı olmadığını söyleyerek, ‘ Bir buçuk sene boyunca fiyatlar aynı ve herkes memnundu. Şimdi ise herkes şikayetçi çünkü fiyatlar çok fazla arttı. 80 lira olan 50 kg’lık baklavalık un 145 lira oldu. Bir alt kalitesi 67 liraydı, şu an 105 lira. 20 senedir burada çalışıyorum ben daha önce böyle bir zam görmedim.’ dedi.

STOKÇULUK ARTIYOR

Toptancılar Merkezi’ndeki firmaların ortak kanısı ise şu yönde; gelen zamlar hakkında zincirin ilk halkası olan un üreticilerini işaret eden toptancılar, ‘ 4-5 ay boyunca buğdayları ambarda tutup ülkede buğday kıtlığı varmış gibi davranıyorlar. Sonra da fırsattan istifa edip fiyatları uçuruyorlar. Hükümet fırınlara değil fabrikalara baskı yapmalı.’ ifadelerini kullandı.

Ekmek Sanayii İşverenler Sendikası Genel Sekreteri Cihan Kolivar, bir gazeteye verdiği röportajda valilik tarafından iptal edilen zamlara değinerek, “Fırıncıya fiyat söyleyeceklerine un satan firmalara unu 70 liradan versinler diye söylesinler. Vali benim kaç liraya ekmek satacağıma asla karışamaz. Vali benim ortağım değil.” açıklamasında bulunmuştu.

Başta ekmeğin hammaddesi un olmak üzere elektrik ve birçok yan ürüne zam gelmesine rağmen şimdilik ekmeğe zam yapılmayacak, daha sonra da tekrar yapılır mı zaman gösterecek ancak kesin olan şu ki zamları iptal etmekle sorun kökünden çözülmüyor. Tarafların tamamının derdi dinlenmeli ve herkesi memnun edecek olağan çözümler üretilmeli.

TAHA CAN ÇEVİK

Türkiye Fırıncılar Federasyonu Başkanı Halil İbrahim Balcı konuyu dört ay önce gündeme getirmişti.

Ekmek fiyatlarında artış gündemde

Tüketici Dernekleri Federasyonu (TÜDEF) eski Başkan Yardımcısı Ferda Hekimci ekmek ve makarna arasındaki fiyat çelişkisine değinerek ‘1 kilogram ekmek fiyatı 1 kilogram makarna fiyatını ikiye katladı. Zam talebi anlaşılacak gibi değil.’ şeklinde konuştu.

Ekmekte zam kaygısı: Kilosu…

Yazıyı paylaşın:

Yorumlar

yorum