Çin’den pandemi sonrası dönemde BM’nin rolüne dair öneriler

20200922095439236_58003.jpg

Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, dün Birleşmiş Milletler’in (BM) kuruluşunun 75. yıldönümünü anmak için düzenlenen zirvede bir konuşma yaptı.

Bu yıl ilk kez sanal olarak düzenlenen zirvede, Xi Jinping, salgın sonrası dönemde BM’nin adaleti savunması, hukukun üstünlüğünü güçlendirmesi, işbirliğini ilerletmesi ve somut eylemlere odaklanması gerektiğini vurguladı. Cumhurbaşkanı Xi, çok taraflılığı her zaman destekleyen Çin’in, küresel yönetişim sisteminin reform ve inşasına aktif şekilde katılarak, insanlığın kader ortaklığının oluşturulmasını hızlandıracağını ifade etti.

“BM, 7 milyar insanın hayallerini taşıyor”

Cumhurbaşkanı Xi, 75 yıl sonra hâlâ canlılığını koruyan BM’nin, 7 milyardan fazla insanın güzel bir hayata yönelik hayallerini taşıdığını, BM Tüzüğü’nün dünya barışı ve kalkınmasının en önemli garantisi olduğunu söyledi.

Günümüz dünyasında tarihte eşi görülmemiş büyük değişiklikler yaşandığına işaret eden Xi, COVID-19 salgınının tüm dünya için ciddi bir sınama olduğunu, bu durum altında tüm ülkelerin çıkarlarının ve kaderlerinin sıkı sıkıya bağlandığını dile getirdi.

Xi Jinping, küresel tehditlere karşı güçlü bir küresel çözüm bulunması gerektiğinin de altını çizdi.

“Hiçbir ülke diğer ülkelerin kaderini tayin etme hakkına sahip değil”

Cumhurbaşkanı Xi, BM’nin adaleti savunması, tüm ülkelerin de büyüklüklerine bakmadan birbirine saygı göstermesi gerektiğini belirtti.

Xi, “Hiçbir ülke, bütün uluslararası işleri üstlenme, diğer ülkelerin kaderini tayin etme ve kalkınmanın avantajlarını tekeline alma gücüne sahip değil. Özellikle hegemonyacılık peşinde koşulmamalı. Tek taraflılığın bir çıkış yolu yok. Ortak istişare, ortak inşa ve ortak paylaşımda ısrar edilmeli. BM’nin daha çok ülkenin çıkar ve isteklerini daha dengeli bir şekilde yansıtabilmesi için gelişmekte olan ülkelerin BM’deki temsil gücünün ve söz hakkının etkin bir şekilde artırılması gerekiyor.” ifadelerini kullandı.

“BM Tüzüğü, uluslararası ilişkilerin temelidir”

Xi Jinping, BM Tüzüğü’nün amaç ve ilkelerinin, uluslararası ilişkilerin ve uluslararası düzenin istikrarının temelini oluşturduğunu ve kararlılıkla korunması gerektiğini kaydetti.

Devletler arasındaki ilişkilerin ve çıkarların eşgüdümünün ancak sistem ve kurallar aracılığıyla sağlanabileceğinin altını çizen Xi, kimin yumruğu güçlüyse onu dinlemenin yanlış olduğunu vurguladı.

Cumhurbaşkanı Xi, “Büyük ülkeler uluslararası hukukun üstünlüğünü destekleme ve savunmada öncü rol oynamalı, sözlerini tutmalı, istisnacılık ve çifte standart uygulamamalı, uluslararası hukuku çarpıtarak, hukukun üstünlüğü bahanesiyle diğer ülkelerin meşru hak ve çıkarlarına zarar verip, uluslararası barış ve istikrarı bozmamalı.” diye konuştu.

“Ortak çıkarların kaynaştığı noktalar genişletilmeli”

Ülkelerin Soğuk Savaş zihniyetine dayanıp ve ideolojik çizgiler çizip sıfır toplamlı oyun oynayarak, ne kendi sorunlarını çözebileceğini ne de insanlığın karşılaştığı ortak sınamalara çözüm getirebileceğini vurgulayan Çin Cumhurbaşkanı Xi, “Yapmamız gereken, çatışma yerine diyaloğu, tehdit yerine istişareyi ve sıfır toplamlı oyun yerine ortak kazancı savunmaktır. Kendi ülkelerimizin hak ve çıkarlarını diğer ülkelerininkilerle birleştirmek suretiyle ortak çıkarların kaynaştığı noktaları genişletmeli, uyum ve işbirliğine dayalı bir uluslararası büyük aile oluşturmalıyız.” ifadelerini kullandı.

“BM, yaşama ve kalkınma haklarına daha büyük önem vermeli”

Cumhurbaşkanı Xi, çok taraflılığı yerine getirmek için, BM’nin sorun çözmeyi başlangıç noktası olarak alıp hareket etmesi, gözle görülür sonuçları hedefleyerek, güvenlik, kalkınma ve insan haklarını dengeli bir şekilde ilerletmesi gerektiğini belirtti.

Xi Jinping, konuşmasında, BM’nin 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi’nin hayata geçirilmesinin bir fırsat olarak değerlendirilip, kamu sağlığı gibi geleneksel olmayan güvenlik tehditlerinin çözümüne öncelik verilmesi ve kalkınma meselesine küresel makro çerçevede öncelikli bir konum tanınmasının yanında, yaşama ve kalkınma haklarının ilerletilmesine ve korunmasına daha büyük önem verilmesi önerilerinde bulundu.

“Çin çok taraflılığın kararlı savunucusu”

Cumhurbaşkanı Xi, Çin’in BM Tüzüğü’ne ilk imza atan ülke olmanın yanı sıra, BM’nin kurucu üyelerinden biri ve BM Güvenlik Konseyi’nin daimi üyeleri arasındaki tek gelişmekte olan ülke olduğuna vurgu yaptı.

Öteden beri çok taraflılığın uygulayıcısı olarak Çin’in küresel yönetişim sisteminin inşasına ve sistemdeki reformlara aktif bir şekilde katıldığını belirten Xi, merkezinde BM’nin bulunduğu uluslararası sistemi ve BM’nin uluslararası işlerdeki merkezi rolünü kararlılıkla savunacaklarının altını çizdi.

Xi Jinping, insanlığın kader ortaklığının oluşturulmasını hızlandırmak için tüm taraflarla ortaklaşa çaba harcamaya hazır olduklarını ifade etti.

Yazıyı paylaşın:

Yorumlar

yorum